De nieuwste aanwinst in de collectie van het Haags Gemeentearchief is het fotoalbum van het Haagse bedrijf koffie- en theehandel De Hofstad. De Hofstad was een fenomeen in de jaren ’40 en ’50 van de vorige eeuw. In diverse Nederlandse kranten verscheen de ene advertentie na de andere. Een kijkje in de geschiedenis van een Haags bedrijf.

Het bedrijf was in 1935 opgericht in Amsterdam, maar verhuisde op 17 oktober 1941 naar de Den Haag. Na een kort verblijf op de Veenkade 63, nam het definitief intrek in het pand aan de Waldorpstraat 448-452. Hier werden de modernste machines geïnstalleerd voor de optimale productie van de lekkerste koffie en thee.

Geen zuivere koffie

In de oorlogsjaren (1940-1945) ontpopte De Hofstad zich tot een vooraanstaand producent van surrogaatkoffie. Omdat er in die periode een grote schaarste was van de producten koffie en thee konden deze producten alleen nog via voedselbonnen van de overheid verkregen worden. Om de schaarste op te vangen kwam in 1941 surrogaatkoffie op de markt. Surrogaatkoffie was een product dat deels bestond uit echte koffie, aangevuld met onder andere gerst, veldbonen, erwten, chicorei, eikels en tulpenbollen. De uitdrukking ‘dat is geen zuivere koffie’ vindt zijn oorsprong in de surrogaatkoffie.  

Succesformule

De Hofstad maakte veelvuldig gebruik van reclame om zo hun product aan de man te brengen. Hiervoor werd alles uit de kast getrokken. Advertenties werden geplaatst in diverse Nederlandse kranten en scherpe marketingcampagnes werden zorgvuldig ontwikkeld. Bovendien gaf het bedrijf in 1946 een bekende Haagse tekenaar opdracht om een commercieel prentenboek te vervaardigen. Met de aankoop van De Hofstad koffie of thee kon de consument sparen voor dit boek.

De Hofstad koffie bleek zelfs over de landsgrenzen zeer gewaardeerd. Een krantenartikel uit 1947 beschrijft de deelname van De Hofstad aan de Rand Show Easter, een internationale consumentententoonstelling in Johannesburg, Zuid Afrika. Na het drinken van De Hofstad koffie riep een van de eerste gasten ‘ons het nie geweet nie dat die Hollandse Koffie so baie lekker is!’.

In 1964 is de koffie- en theehandel De Hofstad opgehouden te bestaan. Na drie decennia kwam er een einde aan een iconisch Haags bedrijfje.

Benieuwd naar de geschiedenis van andere Haagse bedrijven? Kom onderzoek doen in het Haags Gemeentearchief!

Bronnen

Nationaal Archief, toegangsnummer: 3.17.13.03 Bedrijvenregister Zuid-Holland (Kamers van Koophandel) , inventarisnummer: 1282 De Hofstad.

Tresoar, toegangsnummer: 110 Douwe Egberts Koninklijke tabaksfabriek, koffiebranderijen, theehandel, inventarisnummer: 2058 Koffie- en theehandel ‘De Hofstad’ in Den Haag;

Twentsch dagblad Tubantia en Eschedesche courant d.d. 12-04-1947 (Delpher).

Fotoalbum koffie- en theehandel De Hofstad, collectie Haags Gemeentearchief.

‘Object uitgelicht: surrogaatkoffie’, Netwerk Oorlogsbronnen, d.d. 12-10-2015. https://www.oorlogsbronnen.nl/nieuws/object-uitgelicht-surrogaatkoffie.