Dating-apps, dat is nu de meest gebruikte methode om de liefde te vinden. De zoektocht naar een partner ging vroeger anders dan nu. Kranten en dan met name de contactadvertenties in die kranten, speelden een cruciale rol bij het vinden van een geschikte huwelijkspartner. In deze lezing bij de tentoonstelling in De Galerij ‘Liefde van Toen – contactadvertenties 1840 – 1940’ vertelt Mark Traa over de do’s en don’ts van het datingleven van weleer.

contactadvertentie in de Haagsche Courant

Poste Restante

Contactadvertenties waren een soort whatsappjes, alleen duurde het allemaal veel langer. Had je bijvoorbeeld gereageerd op een huwelijksadvertentie, dan kwam er meestal een schriftelijke correspondentie op gang. Maar je liet die briefjes natuurlijk niet op je huisadres bezorgen want daar konden ze onderschept worden. Dus gaf je een winkeladres of het adres van de krant op. Die hadden bakken met ‘poste restante’.

Afspreken

Als je dan eindelijk zover was dat er een afspraak gemaakt werd via de contactadvertenties, dan was het hopen en bidden dat jouw ‘geliefde’, deze wel op tijd in de krant zag staan. Afspreken deed je op straat, op een bepaalde plek, op een bepaald tijdstip. Foto’s van elkaar had je nog niet gezien, dus een rode roos in de hand of een krant onder de linkerarm gestoken, moest de identificatie vergemakkelijken. Je kon niet even appen dat je trein verlaat was, of dat je een lekke band had. En toch vonden mensen elkaar wel degelijk op deze manier.

twee contactadvertenties in de Haagsche Courant

Tentoonstelling

Laat je meevoeren in de wondere wereld van het vinden van liefde via de krant. Mark Traa heeft de mooiste, meest ontroerende, zakelijke en hartverscheurende advertenties voor ons opgespoord. Daarbij is van 15 december tot 28 februari 2027 in De Galerij, de tentoonstellingsruimte van het Haags Gemeentearchief op halte Spui in de tramtunnel de tentoonstelling ‘Liefde van Toen’ te zien. Deze tentoonstelling is toegespitst op Haagse contactadvertenties uit de periode 1840-1940.

Over de spreker

Mark Traa is journalist en schrijver. Hij studeerde journalistiek in Tilburg en ging daarna aan de slag als zelfstandig wetenschapsjournalist. Hij schreef voor onder meer Trouw, Intermediair en KIJK. Ook was hij redacteur bij de Vrije Universiteit. Tussen 2004 en 2013 was Traa als redacteur verbonden aan het opinieblad HP/De Tijd. Daarna was hij tot februari 2023 senior redacteur bij het populairwetenschappelijk maandblad Quest. Vanaf begin 2024 was hij senior communicatieadviseur bij ggz-organisatie Lister en daarnaast freelance medewerker van KIJK Geschiedenis en Historisch Nieuwsblad. Sinds januari 2026 is hij managing editor van het geschiedenistijdschrift National Geographic Historia.